فاصله خاموت در ستون چقدر است؟ قوانین و ضوابط

هیچ جزئی به اندازه خاموت ستون در حفظ پایداری سازه نقش تعیین کننده ندارد. شاید در نگاه اول، این حلقه های فولادی نازک تنها نگهدارنده ای برای میلگردها به نظر برسند، اما فاصله خاموت در ستون می تواند تفاوت بین یک ستون ایمن و ستونی آسیب پذیر باشد. در واقع، این فاصله عاملی است که مستقیم بر مقاومت برشی، شکل پذیری و عملکرد لرزه ای ساختمان اثر می گذارد.

در این مقاله، تمام ضوابط و قوانین مربوط به فاصله خاموت در ستون بر اساس آیین نامه های معتبر، نکات اجرایی، روش محاسبه و توصیه های مهندسی بررسی می شود تا راهنمایی جامع برای طراحان و مجریان پروژه های بتن آرمه فراهم گردد.

خرید انواع میلگرد
با بهترین قیمت از فروشگاه استیل مارت

خاموت چیست و چه کاربردی دارد؟

خاموت در سازه های بتن آرمه، عضو تقویتی عرضی است که پیرامون میلگردهای طولی ستون بسته می شود و به پایداری مقطع، انتقال نیروهای برشی و تأمین شکل پذیری کمک می کند. دقت در تعریف و کارکرد خاموت، مقدمه ای ضروری برای درک ضوابط بعدی مانند فاصله خاموت در ستون است؛ زیرا هر تصمیم اجرایی یا طراحی درباره خاموت ستون مستقیماً بر دوام، ایمنی و رفتار لرزه ای سازه اثر می گذارد.

خاموت به مجموعه میلگردهای عرضی گفته می شود که به صورت بسته یا مارپیچ پیرامون آرماتورهای طولی ستون قرار می گیرد تا شبکه آرماتوربندی را منسجم نگه دارد و از کمانش میلگردهای طولی در فشار جلوگیری کند. خاموت ستون معمولاً با قلاب های انتهایی استاندارد شکل دهی می شود تا مهار کافی در بتن فراهم گردد و اتصال مطمئنی میان بتن و آرماتور برقرار شود. در ادبیات مهندسی بتن، خاموت با عنوان تنگ نیز شناخته می شود، اما اصطلاح خاموت ستون به طور خاص به آرماتور عرضی ستون اشاره دارد.

انواع خاموت در ستون ها

به طور کلی، خاموت های مخصوص ستون به انواع زیر تقسیم می شوند.

– خاموت های بسته (مستطیلی یا مربعی): رایج ترین شکل در ستون های با مقطع منشوری. این خاموت ها همراه با سنجاقی ها یا رکابی ها، آرماتورهای گوشه و میانی را محصور می کنند و پیوستگی شبکه میلگرد را تضمین می نمایند.

– خاموت های دایره ای یا حلقه ای: مناسب ستون های با مقطع مدور. این شکل پیوسته، توزیع یکنواخت تری از محصورشدگی بتن هسته ایجاد می کند.

– خاموت مارپیچ (اسپیرال): به صورت پیوسته پیرامون میلگردهای طولی پیچیده می شود. این نوع خاموت به دلیل محصورسازی مؤثر، در افزایش شکل پذیری و مقاومت فشاری هسته بتن عملکرد مطلوبی دارد و در ستون های ویژه و اعضای با تقاضای لرزه ای بالا کاربرد پررنگ تری می یابد.

– خاموت های تقویتی موضعی (رکابی/سنجاقی): قطعات مکملی که به خاموت اصلی متصل می شوند تا میلگردهای طولی میانی را مهار کرده و مسیر انتقال برش را بهبود دهند؛ به ویژه هنگامی که فاصله بین میلگردهای طولی زیاد است.

وظایف اصلی خاموت در ستون بتن آرمه

اهمیت نقش خاموت در ستون بتن آرمه به دلایل زیر پررنگ تر می شود.

– مهار کمانش میلگردهای طولی

در فشارهای شدید، میلگردهای طولی تمایل به بیرون زدگی و کمانش دارند. خاموت ستون با ایجاد حلقه های مهاری پی در پی، از این پدیده جلوگیری کرده و ظرفیت فشاری مؤثر ستون را حفظ می کند.

– تأمین مقاومت برشی و انتقال نیرو

خاموت به عنوان آرماتور برشی ستون، مسیرهای ترک مورب را قطع کرده و نیروهای برشی را به طور ایمن به بتن هسته و میلگردهای طولی منتقل می کند. هرچه آرایش خاموت ستون منطقی تر باشد، توزیع تنش های برشی یکنواخت تر خواهد بود.

– محصورسازی بتن هسته و افزایش شکل پذیری

خاموت های پیوسته با محدود کردن انبساط جانبی بتن، محصورشدگی ایجاد می کنند. این محصورشدگی باعث افزایش مقاومت فشاری مؤثر و به ویژه افزایش شکل پذیری در چرخه های بارگذاری لرزه ای می شود؛ عاملی که در ستون های مناطق زلزله خیز کلیدی است.

– حفظ هندسه آرماتوربندی و یکپارچگی اجرایی

خاموت ستون در مرحله آرماتوربندی، قفسه میلگردی را پایدار نگه می دارد تا در حین بتن ریزی و ویبره، جا به جایی ناخواسته رخ ندهد. پایداری هندسی قفسه، شرط لازم برای پوشش بتن یکنواخت و پیوستگی مناسب بتن و فولاد است.

– کنترل عرض ترک و کاهش آسیب های موضعی

تراکم مناسب خاموت ها، مسیرهای ترک را کوتاه کرده و با تقسیم تنش ها، از تمرکز تنش و آسیب های ترد در نواحی بحرانی جلوگیری می کند.

اهمیت فاصله خاموت در ستون

یکی از مؤثرترین پارامترهای طراحی و اجرای ستون های بتن آرمه، فاصله خاموت در ستون است. این فاصله نه تنها بر مقاومت فشاری و برشی ستون تأثیر مستقیم دارد، بلکه نقش تعیین کننده ای در شکل پذیری و پایداری سازه در برابر بارهای زلزله ایفا می کند. هرگونه افزایش یا کاهش بی ضابطه در فاصله خاموت ها می تواند ایمنی سازه را به خطر اندازد یا موجب افزایش غیرضروری هزینه ها گردد. ازاین رو، شناخت دقیق اهمیت این مؤلفه برای مهندسان طراح، ناظران و مجریان پروژه های ساختمانی ضروری است.

نقش فاصله خاموت در مقاومت ستون

فاصله بین خاموت ها به عنوان شاخصی از تراکم آرماتور عرضی، به صورت مستقیم بر پایداری میلگردهای طولی و مقاومت فشاری مؤثر ستون تأثیر دارد. هرچه فاصله خاموت کمتر باشد، میلگردهای طولی بهتر مهار می شوند و خطر کمانش آن ها در اثر فشار کاهش می یابد. در مقابل، اگر فاصله زیاد انتخاب شود، میلگردهای طولی در نواحی آزادتر مستعد خم شدگی و کمانش خواهند بود، که این پدیده می تواند منجر به شکست ناگهانی ستون گردد.

از دیدگاه مقاومت برشی، خاموت ها به صورت مسیرهای عرضی برای انتقال نیروهای برشی در بتن عمل می کنند. هنگامی که فاصله بین خاموت ها زیاد باشد، مسیر ترک های مورب برشی بلندتر شده و مقاومت برشی ستون کاهش می یابد. در مقابل، کاهش فاصله خاموت ها موجب افزایش تراکم خطوط برشی و توزیع یکنواخت تنش در مقطع می گردد. بنابراین، طراحی منطقی فاصله خاموت در ستون باید بر پایه تعادل میان دو هدف اصلی استوار باشد:

– تأمین ایمنی در برابر کمانش و برش.

– پرهیز از مصرف بیش از حد میلگرد و هزینه های غیرضروری.

تأثیر فاصله خاموت بر رفتار لرزه ای سازه

در مناطق با خطر لرزه خیزی متوسط و زیاد، فاصله خاموت ها نقش کلیدی در شکل پذیری ستون ها دارد. ستون در حین زلزله باید توانایی تغییرشکل های پلاستیک بدون گسیختگی ترد را داشته باشد. این ویژگی تنها در صورتی حاصل می شود که بتن هسته توسط خاموت ها به خوبی محصور شده باشد.

وقتی خاموت ها با فواصل کوتاه تر نصب می شوند، بتن میان آن ها در برابر ترک خوردگی جانبی مقاومت بیشتری نشان می دهد و قابلیت جذب انرژی در سیکل های بارگذاری افزایش می یابد. چنین ستون هایی رفتار نرم تری از خود بروز می دهند و از شکست ناگهانی جلوگیری می کنند.

در مقابل، فاصله زیاد بین خاموت ها سبب می شود که بتن هسته زودتر خرد شود، میلگردهای طولی مهار خود را از دست بدهند و ستون در نخستین چرخه های زلزله دچار افت ظرفیت گردد. به همین دلیل، در آیین نامه های لرزه ای نظیر مبحث نهم مقررات ملی ساختمان و آیین نامه ACI، برای نواحی بحرانی ستون (مانند دو سر ستون ها) محدودیت های سخت گیرانه تری در نظر گرفته شده است تا تراکم خاموت افزایش یافته و شکل پذیری به حد کافی تأمین شود.

رابطه بین فاصله خاموت و دوام سازه

علاوه بر مقاومت و رفتار لرزه ای، دوام بلندمدت ستون نیز از فاصله خاموت تأثیر می پذیرد. فاصله زیاد بین خاموت ها موجب افزایش احتمال ایجاد ترک های عمیق در سطح بتن و نفوذ رطوبت یا کلریدها به داخل مقطع می شود. این فرایند در گذر زمان، خوردگی میلگردهای طولی را تسریع کرده و ظرفیت باربری ستون را کاهش می دهد. در حالی که تراکم مناسب خاموت ها، با محدودسازی عرض ترک و ایجاد فشار جانبی در بتن، نفوذپذیری را کم کرده و پایداری بلندمدت سازه را تضمین می کند.

اهمیت اقتصادی و اجرایی فاصله خاموت

طراحی فاصله خاموت نه تنها جنبه فنی، بلکه جنبه اقتصادی و اجرایی نیز دارد. اگر فاصله بیش از حد کم در نظر گرفته شود، میزان مصرف فولاد افزایش می یابد، وزن ستون بالا می رود و عملیات آرماتوربندی دشوارتر می شود. از سوی دیگر، افزایش بیش از اندازه فاصله، اگرچه هزینه اولیه را کاهش می دهد، ولی باعث افت مقاومت برشی و کاهش عمر مفید سازه خواهد شد.

بنابراین، دستیابی به فاصله بهینه خاموت در ستون نیازمند درک هم زمان از رفتار مکانیکی، الزامات آیین نامه ای و ملاحظات اجرایی است تا تعادلی میان ایمنی، دوام و صرفه اقتصادی برقرار گردد.

ضوابط آیین نامه ای فاصله خاموت در ستون

تعیین فاصله خاموت در ستون های بتن آرمه، امری سلیقه ای یا تجربی نیست؛ بلکه باید بر اساس ضوابط دقیق آیین نامه ای انجام گیرد. این ضوابط در آیین نامه های معتبر مانند مبحث نهم مقررات ملی ساختمان ایران و استاندارد ACI 318 مشخص شده اند تا ایمنی، شکل پذیری و پایداری سازه در شرایط بهره برداری و زلزله تضمین شود. در این بخش، به تشریح کامل این قوانین، محدودیت ها و تفاوت ها در نواحی بحرانی و غیربحرانی ستون پرداخته می شود.

ضوابط مبحث نهم مقررات ملی ساختمان

مبحث نهم مقررات ملی ساختمان، به عنوان مرجع اصلی طراحی و اجرای سازه های بتن آرمه در ایران، محدودیت هایی برای حداکثر و حداقل فاصله خاموت ها تعیین کرده است. این محدودیت ها به گونه ای تنظیم شده اند که هم از نظر مقاومت برشی و هم از نظر محصورسازی بتن عملکرد مناسبی داشته باشند.

1. فاصله در نواحی بحرانی ستون

در نواحی بحرانی، که معمولاً در بالا و پایین ستون (در طولی برابر با بزرگ ترین مقدار میان ابعاد مقطع ستون یا ارتفاع مؤثر مقطع) قرار دارند، خاموت ها باید با تراکم بیشتری بسته شوند. مطابق بندهای آیین نامه، حداکثر فاصله خاموت نباید از کوچک ترین مقدار زیر بیشتر باشد:

• 16 برابر قطر میلگرد طولی16 db،
• حداقل بعد مقطع ستون،
• 300 میلی متر.

هدف از این محدودیت، کنترل کمانش میلگردهای طولی و تأمین شکل پذیری بالا در نواحی بحرانی زلزله است.

2. فاصله در نواحی غیر بحرانی

در بخش میانی ستون، جایی که اثرات لنگر خمشی و برش کمتر است، فاصله خاموت ها می تواند بزرگ تر انتخاب شود. با این حال، مبحث نهم نیز در این ناحیه محدودیت دارد تا پایداری کلی حفظ شود. بر اساس آیین نامه، فاصله مجاز خاموت در ناحیه غیر بحرانی نباید از کوچک ترین مقدار زیر تجاوز کند:

• 12 برابر قطر میلگرد طولی 12db،
• 0/5 برابر بعد کوچک تر مقطع ستون،
• 250 میلی متر.

این مقادیر تضمین می کنند که حتی در بخش های غیر بحرانی نیز، میلگردهای طولی مهار کافی داشته باشند و خطر کمانش موضعی کاهش یابد.

3. الزامات ویژه در مناطق با خطر لرزه ای زیاد

در ساختمان هایی که در پهنه های با خطر زلزله متوسط تا زیاد واقع شده اند، آیین نامه تأکید می کند که فواصل خاموت در نواحی بحرانی باید حداقل مقدار ممکن در بین مقادیر بالا انتخاب شود. این تراکم بالا، علاوه بر افزایش مقاومت، باعث افزایش شکل پذیری و کاهش احتمال شکست ترد می شود.

ضوابط آیین نامه ACI 318

استاندارد آمریکایی ACI 318 نیز به عنوان یکی از مراجع بین المللی معتبر، اصول مشابهی را در قالب روابط کمی بیان کرده است. این آیین نامه فاصله خاموت را تابعی از قطر میلگرد طولی، قطر خاموت و بعد مقطع ستون می داند. مطابق بندهای ACI، حداکثر فاصله خاموت در ناحیه بحرانی ستون نباید از کوچک ترین مقدار زیر بیشتر باشد:

• 6db بر اساس قطر میلگرد طولی،
• 150 میلی متر،
• و یا نیمی از بعد کوچک تر مقطع ستون.

در نواحی غیر بحرانی، فاصله خاموت می تواند تا 12db یا 300 میلی متر افزایش یابد، مشروط بر آنکه الزامات برشی و محصورسازی رعایت شوند. این آیین نامه همچنین تأکید دارد که در ستون های ویژه لرزه ای، خاموت ها باید در دو سر ستون تا فاصله ای برابر با 0.5 برابر بعد مقطع یا 0.25 ارتفاع آزاد ستون، با تراکم مضاعف بسته شوند تا عملکرد چرخش پلاستیک کنترل شده تضمین گردد.

نحوه محاسبه فاصله خاموت در ستون

محاسبه فاصله خاموت در ستون یکی از مراحل حیاتی در طراحی سازه های بتن آرمه است. این محاسبه، ترکیبی از الزامات آیین نامه ای، رفتار مکانیکی ستون و ملاحظات اجرایی است. مهندس طراح باید بتواند با استناد به ضوابط مبحث نهم مقررات ملی ساختمان یا آیین نامه ACI 318، فاصله ای را تعیین کند که هم ایمنی و دوام سازه را تضمین نماید و هم از نظر اقتصادی مقرون به صرفه باشد. در ادامه، مراحل گام به گام محاسبه، روابط اصلی و یک مثال کاربردی برای درک بهتر ارائه می شود.

روابط کلی تعیین فاصله خاموت

در آیین نامه های طراحی، فاصله مجاز بین خاموت ها به صورت تابعی از چند پارامتر اساسی تعریف می شود:

• قطر میلگرد طولی (db)
• بعد مقطع ستون (b)
• شرایط بارگذاری (بحرانی یا غیر بحرانی)

1. در نواحی بحرانی ستون

طبق آیین نامه مبحث نهم و ACI 318، فاصله خاموت در این نواحی از رابطه زیر پیروی می کند:

s ≤ min (16db , b , 300 mm)

که در آن:

S = فاصله خاموت ها (بر حسب میلی متر)

= db قطر میلگردهای طولی ستون

= b بعد کوچک تر مقطع ستون

این رابطه بدین معنا است که باید از میان سه مقدار فوق، کوچک ترین مقدار را به عنوان فاصله مجاز انتخاب کرد.

2. در نواحی غیر بحرانی ستون

در بخش میانی ستون که اثرات خمشی و برشی کمتر است، فاصله خاموت می تواند اندکی افزایش یابد. رابطه عمومی در این نواحی عبارت است از:

s ≤ min (12db , 0.5b , 250 mm)

این رابطه ضمن حفظ پایداری میلگردهای طولی، به کاهش مصرف فولاد و بهبود سرعت اجرا کمک می کند.

نکات تکمیلی در تعیین فاصله

• در ستون های با مقطع بزرگ و تعداد زیاد میلگرد طولی، استفاده از خاموت های سنجاقی برای مهار میلگردهای میانی الزامی است. در این حالت، فاصله بین خاموت ها باید به گونه ای انتخاب شود که تمام میلگردها در محدوده مؤثر محصورسازی قرار گیرند.
• در نواحی اتصالات تیر به ستون، به دلیل تمرکز تنش های برشی و خمشی، لازم است چند حلقه خاموت اضافی با فواصل کمتر در محدوده گره اجرا شود.
• در ستون های با خاموت مارپیچ (اسپیرال)، گام مارپیچ (pitch) باید از 75 میلی متر یا 1/6 قطر ستون، هرکدام کمتر بود، تجاوز نکند.

مثال عددی از محاسبه فاصله خاموت در ستون

فرض کنید ستونی با مشخصات زیر داریم:

ابعاد مقطع ستون: 40 × 40 سانتی متر

قطر میلگرد طولی: 20 میلی متر

ستون واقع در ناحیه با خطر لرزه ای زیاد (نواحی بحرانی در بالا و پایین ستون)

برای تعیین حداکثر فاصله خاموت در ناحیه بحرانی داریم:

s ≤ min (16db , b , 300 mm)

s ≤ min (16×20 , 400 , 300)

s ≤ min (320 , 400 , 300)

پس، s = 300میلی متر حد بالای مجاز است.

اما با توجه به ضوابط لرزه ای، معمولاً فاصله واقعی انتخابی کمی کمتر در نظر گرفته می شود (مثلاً 200 تا 250 میلی متر) تا شکل پذیری ستون به صورت کامل تأمین گردد.

در بخش میانی ستون (ناحیه غیر بحرانی):

s ≤ min (12db , 0.5b , 250 mm)

s ≤ min (12×20 , 200 , 250)

s ≤ min (240 , 200 , 250)

پس، s = 200 میلی متر حداکثر فاصله مجاز است.

نکات اجرایی در بستن و نصب خاموت ها

اجرای خاموت در ستون شامل مراحلی از قبیل خم کاری، نصب، مهار و کنترل فاصله است. هر مرحله باید با دقت و بر اساس ضوابط اجرایی مبحث نهم انجام شود تا عملکرد خاموت در مهار میلگردهای طولی و تأمین مقاومت برشی کامل گردد.

1. خم کاری و آماده سازی خاموت

خاموت ها باید با دستگاه خم کاری استاندارد و بر اساس نقشه های اجرایی تهیه شوند. زاویه قلاب ها در مناطق لرزه خیز باید ۱۳۵ درجه و طول قلاب حداقل ۱۰ برابر قطر میلگرد خاموت باشد تا از باز شدن قلاب در اثر نیروهای جانبی جلوگیری شود. در ستون های با مقطع مستطیلی، گوشه های خاموت باید کاملاً قائم و بدون شکستگی یا ترک خم باشند تا هنگام نصب در قالب تغییر شکل ندهند. در صورت استفاده از خاموت مارپیچ، گام مارپیچ باید یکنواخت و مطابق با فاصله محاسبه شده باشد.

2. نحوه بستن خاموت به میلگردهای طولی

خاموت ها باید به گونه ای بسته شوند که میلگردهای طولی گوشه در داخل حلقه خاموت قرار گیرند و تماس مستقیم و محکم برقرار باشد. در مقاطع بزرگ، برای جلوگیری از جابه جایی میلگردهای میانی، از سنجاقی ها (رکابی ها) به عنوان خاموت کمکی استفاده می شود. سنجاقی باید با زاویه 90 تا 135 درجه به خاموت اصلی متصل گردد تا مهار کامل میلگرد میانی انجام شود. جهت باز شدن قلاب های خاموت باید به صورت متناوب و در جهات مختلف ستون تنظیم شود تا تمرکز تنش در یک ناحیه از بتن ایجاد نگردد.

3. تثبیت فواصل و کنترل قبل از بتن ریزی

فواصل خاموت ها باید دقیقاً مطابق نقشه اجرایی و روابط آیین نامه ای باشد. هرگونه افزایش یا کاهش غیرمجاز در فاصله می تواند منجر به ضعف برشی یا کاهش شکل پذیری شود. برای کنترل دقیق فاصله، از شابلون های فلزی یا پلاستیکی استفاده می شود تا خاموت ها در یک راستا و با فاصله یکسان نصب شوند. کاور بتن (فاصله میلگرد تا قالب) نیز باید حفظ گردد تا خاموت ها در تماس مستقیم با سطح قالب یا محیط بیرونی قرار نگیرند و خطر خوردگی کاهش یابد.

خطاهای رایج در اجرای خاموت ستون

اجرای خاموت، به ظاهر ساده اما در عمل از حساس ترین بخش های آرماتوربندی است. خطاهای متداول معمولاً ناشی از بی دقتی، کم تجربگی یا عدم کنترل کیفی در کارگاه هستند. مهم ترین این خطاها شامل موارد زیر می شود.

– عدم رعایت فواصل استاندارد: گاهی خاموت ها با فاصله های نامنظم نصب می شوند یا در نواحی بحرانی تراکم کافی ندارند. این خطا می تواند باعث شکست موضعی یا کمانش میلگردهای طولی شود.

– قلاب زنی ناصحیح: اگر زاویه یا طول قلاب کمتر از مقدار مجاز باشد، قلاب در اثر نیروی برشی باز شده و نقش مهاری خود را از دست می دهد.

– جابجایی قفسه میلگردی هنگام بتن ریزی: در صورت عدم مهار مناسب، لرزش ویبراتور می تواند باعث حرکت خاموت ها و تغییر در موقعیت آن ها گردد.

– عدم استفاده از سنجاقی در ستون های عریض: در مقاطع بزرگ، میلگردهای میانی بدون مهار عرضی باقی می مانند و احتمال کمانش آن ها افزایش می یابد.

– پوشش ناکافی بتن: اگر خاموت بیش از حد به سطح قالب نزدیک شود، بتن کافی در اطراف آن وجود نخواهد داشت و احتمال زنگ زدگی خاموت و ترک سطحی بتن افزایش می یابد.

توصیه های اجرایی برای کنترل کیفیت

• پیش از بتن ریزی، قفسه میلگردی باید با استفاده از سیم آرماتوربندی نرم به طور کامل تثبیت شود.
• کنترل کننده یا ناظر پروژه باید با متر و گیج مخصوص، فاصله خاموت ها را در چند مقطع اندازه گیری کرده و با نقشه مقایسه کند.
• در صورت وجود انحراف جزئی، اصلاح قبل از بتن ریزی الزامی است؛ زیرا پس از بتن ریزی، هیچ راهی برای تصحیح این خطا وجود ندارد.
• رعایت نظم در نصب خاموت ها علاوه بر بهبود عملکرد سازه، به توزیع یکنواخت بتن و سهولت ویبره نیز کمک می کند.

در نهایت، رعایت فاصله استاندارد خاموت در ستون، یکی از کلیدی ترین عوامل در ایمنی و دوام سازه های بتن آرمه است. خاموت ها با مهار میلگردهای طولی و محصور کردن بتن، از کمانش، شکست برشی و آسیب های لرزه ای جلوگیری می کنند. به طور خلاصه، در نواحی بحرانی باید فاصله خاموت حداقل ممکن (حدود ۱۰۰ تا ۲۰۰ میلی متر) و در نواحی غیر بحرانی تا حداکثر ۳۰۰ میلی متر در نظر گرفته شود. طراحی بر اساس آیین نامه، اجرای دقیق در کارگاه و نظارت مهندسی، سه رکن اصلی برای دستیابی به ستون های ایمن و بادوام محسوب می شوند.

بیشتر بخوانید

جدول اشتال میلگرد چیست؟ به همراه جدول ها

مهمترین نکات هنگام خرید میلگرد ساختمانی

میلگرد انتظار چیست؟ چه کاربردهایی در ساختمان سازی دارد

میخکوبی خاک با میلگرد و مهمترین نکات ایمنی